رنگ منو:
رنگ بنر:
رنگ اصلی:
مقررات تأسيس و فعاليت مؤسسات بيمه در مناطق آزاد

فصل اول ــ تعاريف
فصل دوم ــ تأسيس
فصل سوم ــ مجوز ثبت و پروانه فعاليت
فصل چهارم ــ لغو پروانه و محدود نمودن فعاليت
ساير موارد پيش‌بيني شده در اين آيين‏نامه.
فصل پنجم ــ نحوه فعاليت
فصل ششم ــ نظارت
فصل هفتم ــ ساير مقررات

-------------------------------------------------------

فصل اول ــ تعاريف
ماده 1ـ در اين آيين‏نامه واژه‏هاي زير به جاي عبارتهاي مشروح مربوط به كار مي‏رود:
الف ــ مناطق آزاد: مناطق آزاد تجاري - صنعتي جمهوري اسلامي ايران
ب ــ ساير نقاط كشور: كشور جمهوري اسلامي ايران به استثناي مناطق آزاد.
پ ــ منطقه: هريك از مناطق آزاد.
ت ــ سازمان: سازمان هر يك از مناطق آزاد.
ث ــ مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه: كليه مؤسسات مذكور در ماده (2) اين آيين‏نامه.
ج ــ مؤسسات بيمه: مؤسسات بيمه‏اي كه طبق مقررات اين آيين‏نامه مجاز به فعاليت در منطقه مي‏باشند.
چ ــ مؤسسات بيمه متقابل: مؤسسات بيمه‏اي كه خدمات خود را به صورت بيمه متقابل تنها به اعضا ارايه مي‏نمايند.
ح ــ مؤسسه كارگزاري بيمه: شخص حقوقي كه درمقابل دريافت كارمزد، واسطه انجام معاملات بيمه و يا بيمه اتكايي بين طرف‏ها بوده وشغل او تنها ارايه خدمات بيمه‏اي مي‏باشد.
خ ــ شعبه: واحد تابعه يكي از مؤسسات بيمه ايراني كه در چارچوب موضوع و وظايف مؤسسه اصلي تحت نام ومسؤوليت آن درمنطقه فعاليت مي‏كند.
د ــ نمايندگي بيمه: شخص حقيقي يا حقوقي كه براساس قرارداد نمايندگي با يكي از مؤسسات بيمه ايراني و مقررات اين آيين‏نامه، انجام بخشي از موضوع و وظايف مؤسسه طرف قرارداد در امر بيمه را در منطقه به عهده گرفته است.
ذ ــ دفتر ارتباطي: دفتر مؤسسات بيمه ثبت شده در مناطق آزاد كه به منظور تسهيل ارتباط با بيمه مركزي ايران و ديگر سازمان‏هاي ذي‏ربط در ساير نقاط كشور ايجاد مي‏شود.

-------------------------------------------------------

فصل دوم ــ تأسيس
ماده 2ـ عمليات بيمه و بيمه اتكايي در مناطق آزاد به وسيله مؤسساتي كه بنا به درخواست پيشنهاد سازمان، طبق مقررات اين آيين‏نامه از بيمه مركزي ايران مجوز دريافت داشته و به يكي از صورتهاي زير به ثبت برسند انجام خواهد شد:
1ـ شركت سهامي يا تعاوني بيمه ايراني با مشاركت سهامداران حقيقي و حقوقي ايراني و يا خارجي كه كليه سهام آن با نام باشد.
2ـ مؤسسه نمايندگي و يا كارگزاري بيمه.
تبصره 1ـ تأسيس شعبه توسط مؤسسات بيمه با رعايت مقررات اين آيين‏نامه و ثبت درمنطقه بلامانع است.
تبصره 2ـ اعطاي نمايندگي بيمه به اشخاص حقيقي با رعايت ضوابطي كه به تصويب شوراي‏عالي بيمه مي‏رسد امكان‏پذير است.
تبصره 3ـ مؤسسات بيمه ايراني مشمول مقررات قانون تأسيس بيمه مركزي ايران وبيمه‏گري (اعم از دولتي و غيردولتي) مجاز به فعاليت در مناطق آزاد به يكي از اشكال زير مي‏باشند:
الف ــ تأسيس شعبه و ايجاد نمايندگي با رعايت قانون تأسيس بيمه مركزي ايران و بيمه‏گري.
ب ــ تأسيس مؤسسه بيمه با مشاركت اشخاص حقيقي و حقوقي داخلي و خارجي در چارچوب مقررات اين آيين‏نامه.
تبصره 4ـ ضوابط ايجاد و محدوده فعاليت دفاتر ارتباطي مؤسسات بيمه از سوي بيمه مركزي ايران تعيين و اعلام خواهد شد.

ماده 3ـ مؤسساتي كه در اجراي اين آيين‏نامه اجازه فعاليت درمنطقه دريافت مي‏نمايند، مجاز به عرضه بيمه براي اشخاص مقيم، موضوعات و موارد بيمه موجود در ساير نقاط كشور وبيمه حمل ونقل كالاي وارداتي به ساير نقاط كشور كه قرارداد خريد آن در ايران منعقد يا اعتبار اسنادي آن در ايران بازشده است نمي‏باشند. عمليات بيمه اتكايي از شمول حكم اين ماده مستثناست.
تبصره 1ـ مؤسساتي كه تنها اجازه فعاليت بيمه‏اي مستقيم در منطقه را دارند نمي‏توانند از مؤسسات بيمه ساير نقاط كشور بيمه اتكايي قبول نمايند.
تبصره 2ـ مؤسسات بيمه مي‏توانند نسبت به بيمه اموال و مسؤوليت (غير بيمه اشخاص) در چارچوب اين آيين‏نامه و رعايت قوانين ومقررات مربوط در مناطق ويژه اقتصادي فعاليت كنند.
تبصره 3ـ صدور بيمه نامه توسط مؤسسات بيمه‏اي مناطق آزاد براي آن دسته از موضوعات و موارد بيمه‏اي از طرف مؤسسات بيمه‏اي ايراني فعال درساير نقاط كشور عرضه نمي‏شود از شمول اين ماده مستثناست و فهرست اين قبيل موضوعات و موارد بيمه مجاز در سرزمين اصلي، براي مؤسسات بيمه، توسط بيمه مركزي ايران حداكثر ظرف 3ماه از تاريخ تصويب اين مقررات، تهيه و به سازمان‏ها اعلام مي‏شود.

ماده 4ـ حداقل سرمايه براي مؤسسات بيمه، نمايندگي و كارگزاري بيمه به قرار زير است:
1ـ مؤسسات بيمه مستقيم با سرمايه حداقل پانزده ميليارد (/000/000/000/15) ريال تشكيل مي‏شوند كه بايد حداقل پنجاه‏درصد (50%) آن به صورت نقد پرداخت شده باشد.
2ـ مؤسسات بيمه متقابل با سرمايه حداقل دويست ميليون (000/000/200) ريال تشكيل مي‏شوند كه بايد حداقل پنجاه‏درصد (50%) آن به صورت نقد پرداخت شده باشد.
3ـ مؤسسات بيمه اتكايي با سرمايه حداقل هشتادوپنج ميليارد (000/000/000/85) ريال تشكيل مي‏شوند كه بايد حداقل پنجاه‏درصد (50%) آن به صورت نقد پرداخت شده باشد.
4ـ مؤسسات نـمايندگي و يـا كـارگزاري بيـمه بـا سـرمـايه حـداقل سيـصد ميـليون (000/000/300) ريال تشكيل مي‏شوند كه بايد پنجاه‏درصد (50%) آن به صورت نقد پرداخت شده باشد.
تبصره 1ـ هر گونه تعديل در ارقام مندرج در اين ماده هر 2 سال يك بار موكول به پيشنهاد مشترك دبيرخانه شوراي‏عالي مناطق آزاد و بيمه مركزي ايران و تصويب هيأت وزيران است.
تبصره 2ـ سهامداران خارجي مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه سهم الشركه ريالي خود را بايد به ارزهاي مورد قبول بانك مركزي ايران پرداخته و يا گواهي تبديل ارز را ارايه نمايند.
تبصره 3ـ وجوه سرمايه موضوع اين ماده بايد نزد يكي از بانكهاي مورد تأييد بانك مركزي‏جمهوري‏اسلامي‏ايران كه‏ترجيحا در مناطق آزاد داراي شعبه باشد واريز شود.

-------------------------------------------------------

فصل سوم ــ مجوز ثبت و پروانه فعاليت
ماده 5 ـ ثبت مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه در منطقه، موكول به ارايه مجوز ثبت كه توسط بيمه مركزي ايران صادر مي‏شود و ثبت هر گونه تغييرات بعدي در اساسنامه، مديران، ميزان سرمايه و سهام مؤسساتي كه به ثبت رسيده باشند موكول به ارايه موافقت بيمه مركزي ايران است.

ماده 6 ـ براي تحصيل مجوز ثبت، مدارك و اطلاعات زير بايد به بيمه مركزي ايران تسليم شود:
الف ــ اساسنامه مؤسسه.
ب ــ ميزان سرمايه مؤسسه، رسيد يا گواهينامه تعهد پرداخت آن.
پ ــ سهام نقدي وغيرنقدي و نحوه پرداخت آنها.
ت ــ صورت اسامي سهامداران، بازرسان و مديران و تابعيت و تعداد سهام هر يك از آنها.
ث ــ اسناد و مدارك و اطلاعات ديگري كه معرف صلاحيت مالي و فني مؤسسه و حسن شهرت مديران آن باشد.
تبصره ـ مجوز ثبت صادر شده براي مدت 6 ماه اعتبار دارد. در صورت عدم ثبت مؤسسه ظرف مهلت مذكور بايد مجددا ثبت تحصيل شود.

ماده 7ـ بيمه مركزي ايران موظف است حداكثر ظرف 30روز از تاريخ تسليم آخرين مدارك و اطلاعات خواسته شده با رعايت ماده (28) قانون چگونگي اداره مناطق آزاد تجاري ــ صنعتي جمهوري اسلامي ايران ــ مصوب ــ 1372و مقررات اين آيين‏نامه نظر خود را اعم از قبول يا رد تقاضا به طور كتبي به سازمان اعلام نمايد.
تبصره ـ در صورتي كه متقاضي به نظر اعتراض داشته باشد مي‏تواند ظرف 30روز اعتراض خود را به مجمع عمومي بيمه مركزي ايران تسليم كند. تصميم مجمع مزبور قطعي و لازم‏الاجر است.

ماده 8 ـ بيمه مركزي ايران با دريافت گواهي ثبت مؤسسه در منطقه، پروانه فعاليت براي بيمه اتكايي، يك يا چند رشته بيمه مستقيم و يا هر دو صادر خواهد كرد

-------------------------------------------------------

فصل چهارم ــ لغو پروانه و محدود نمودن فعاليت
ماده 9ـ پروانه فعاليت صادر شده توسط بيمه مركزي ايران براي تمام رشته‏ها يا رشته‏هاي معين در موارد زير لغو خواهد شد:
الف ــ در صورت تقاضاي دارنده پروانه.
ب ــ در صورتي كه مؤسسه تا يكسال پس از صدور پروانه عمليات خودرا در منطقه شروع نكرده باشد.
پ ــ در صورت ورشكستگي مؤسسه.
ت ــ در صورتي كه به تشخيص بيمه مركزي ايران و تأييد شوراي‏عالي بيمه، وضع مالي مؤسسه طوري باشد كه نتواند به تعهدات خود عمل نمايد يا ادامه فعاليت مؤسسه به زيان بيمه‏شدگان و بيمه‏گذاران و صاحبان حقوق آنها باشد.

-------------------------------------------------------

ساير موارد پيش‌بيني شده در اين آيين‏نامه.
ماده 10ـ در مواردي كه مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه برخلاف اساسنامه خود يا مقررات اين آيين‏نامه يا حسب اعلام سازمان برخلاف ساير مقررات حاكم بر اين مؤسسات در منطقه رفتار نمايند، به پيشنهاد بيمه مركزي ايران و تصويب شوراي‏عالي بيمه از فعاليت يا رشته‏هاي معين يا بيمه‏اتكايي به طور موقت يا دايم ممنوع خواهند شد.

ماده 11ـ صدور و لغو پروانه فعاليت مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه يا ممنوعيت آنها از فعاليت به طور موقت و اطلاعاتي كه از لحاظ حفظ منافع بيمه‏گذاران و صاحبان حقوق آنها لازم باشد، به هزينه خود مؤسسه توسط بيمه مركزي ايران در روزنامه رسمي كشور و يكي از روزنامه‏هاي كثيرالانتشار تهران و منطقه در دو نوبت به فاصله يك ماه آگهي خواهدشد.

ماده 12ـ در صورتي كه پروانه فعاليت مؤسسه بيمه‏اي براي يك يا چند رشته بيمه اتكايي بطور دايم لغو شود، بنا به پيشنهاد بيمه مركزي ايران و تصويب شوراي‏عالي بيمه، ترتيبي اتخاذ خواهد شد كه متضمن منافع بيمه‏گذاران، بيمه‏شدگان و صاحبان حقوق آنها باشد. ازجمله اين ترتيبات، انتقال پرتفوي مؤسسه با كليه سوابق واسناد مربوط به حقوق و تعهدات آن به مؤسسه ديگري كه مجاز به فعاليت درمنطقه باشد خواهد بود.

-------------------------------------------------------

فصل پنجم ــ نحوه فعاليت
ماده 13ـ مؤسسات بيمه موضوع اين آيين‏نامه موظفند حساب اندوخته‏هاي قانوني و ذخائر فني خود را نگهداري ونحوه بكار افتادن آنها را به صورت مشخص منعكس نمايند. انواع اندوخته‏هاي قانوني وذخاير فني براي هريك از رشته‏هاي بيمه وميزان و طرز محاسبه، همچنين ترتيب بكار انداختن اين اندوخته‏ها و ذخاير و نيز سرمايه مؤسسه و نحوه ارزيابي اموال منقول و غيرمنقول كه نماينده منابع مالي مؤسسات مذكور است به موجب دستورالعمل‏هايي است كه به تصويب شوراي‏عالي بيمه مي‏رسد.

ماده 14ـ مؤسسات بيمه موضوع اين آيين‏نامه موظفند ده‏درصد (10%) از كليه معاملات بيمه‏اي مستقيم خودرا نزد بيمه مركزي ايران بيمه اتكايي نمايند. بيمه مركزي ايران در قبول يا رد اتكايي مزبور مجاز مي‏باشد.
تبصره ـ نرخ كارمزد و ساير شرايط به موجب دستورالعملي است كه به تصويب شوراي‏عالي بيمه خواهد رسيد.

ماده 15ـ اموال مؤسسات بيمه موضوع اين آيين‏نامه همچنين اندوخته‏ها وذخاير مذكور در ماده (13) تضمين حقوق و مطالبات بيمه‏گذاران و بيمه‏شدگان و صاحبان حقوق آنان است و در صورت انحلال يا ورشكستگي مؤسسه، بيمه‏گذاران و بيمه‏شدگان و صاحبان حقوق آنان نسبت به ساير بستانكاران حق تقديم دارند.
تبصره 1ـ در ميان رشته‏هاي مختلف بيمه حق تقدم با بيمه عمر است.
تبصره 2ـ مؤسسات مذكور در اين ماده نمي‏توانند بدون موافقت قبلي بيمه مركزي ايران اموال خودرا صلح حقوق نمايند و يا به رهن واگذار كنند و يا موضوع هر نوع معامله با حق استرداد قراردهند.
تبصره 3ـ دفاتر اسناد رسمي موظفند هنگام انجام معاملات موضوع تبصره (2) اين ماده، مطابق بخش اخير ماده (60) قانون تأسيس بيمه مركزي ايران و بيمه‏گري‏ موافقتنامه بيمه مركزي ايران را مطالبه ومفاد آن را در سند منعكس نمايند.

ماده 16ـ مؤسسات بيمه موضوع اين آيين‏نامه موظفند ترازنامه و صورت سود و زيان خود را دريكي از روزنامه‏هاي كثيرالانتشار تهران و منطقه درج نمايند.

ماده 17ـ مؤسسات موضع اين آيين‏نامه موظفند هرگونه تغيير در سهامداران عمده، مديران و بازرسان (حسابرسان) مؤسسه را ظرف دوهفته به اطلاع بيمه ‏مركزي ايران برسانند.

ماده 18ـ اشخاصي كه در ايران يا در خارج از كشور به يكي از جرايم قتل، سرقت، خيانت درامانت،كلاهبرداري، صدورچك بي‏محل و اختلاس يا معاونت درجرايم مذكور محكوم شده باشند، همچنين ورشكستگان به تقصير وتقلب نمي‏توانند جزو موسسان يا مديران مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه باشند.

ماده 19ـ مؤسسات بيمه موضوع اين آيين‏نامه از نظر ادغام وانتقال عمليات، انحلال و ورشكستگي، تابع مقررات اين آيين‏نامه و مواد (51) الي (59) قانون تأسيس بيمه مركزي ايران و بيمه‏گري مي‏باشند.

-------------------------------------------------------

فصل ششم ــ نظارت
ماده 20ـ بيمه‏مركزي ايران طبق مقررات اين آيين‏نامه بر فعاليت مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه در منطقه نظارت خواهد كرد.

ماده 21ـ مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه حسب مورد موظفند:
الف ــ حسابها و صورتهاي مالي خود را طبق نمونه‏اي كه به پيشنهاد بيمه مركزي ايران به تأييد شوراي‏عالي بيمه مي‏رسد تنظيم و نگهداري نمايند.
ب ــ يك نسخه از صورتهاي مالي خودرا كه مورد رسيدگي و اظهارنظر حسابرسان تأييد شده توسط سازمان حسابرسي يا حسابرسان معتبر بين‏المللي قرار گرفته‏است، حداكثر ظرف 6ماه از پايان دوره مالي به بيمه مركزي ايران تسليم كنند.
پ ــ صورت وضعيت عمليات بيمه‏اي سالانه خودرا طبق نمونه‏اي كه بيمه مركزي ايران تهيه مي‏كند، تنظيم و ظرف 3ماه از پايان دوره مربوط به بيمه مركزي ايران تسليم نمايند.
ت ــ ساير اطلاعات و آمار دوره‏اي يا موردي را كه بيمه مركزي ايران به منظور نظارت برحسن اجراي اين آيين‏نامه لازم تشخيص دهد در اختيار اين سازمان قرار دهند.
ث ــ با بازرسان اعزامي كه با حكم كتبي يكي از اعضاي هيأت عامل بيمه مركزي ايران و با اطلاع دبيرخانه شوراي‏عالي مناطق آزاد درمحل حضور پيدا مي‏كنند همكاري‏نمايند و اطلاعات لازم را در اختيار آنان قرار دهند.
تبصره ـ مؤسسات بيمه‏اي كه بيمه نامه‏هاي بلند مدت زندگي عرضه مي‏نمايند، علاوه بر رعايت ترتيبات فوق موظفند ترتيبي اتخاذ كنند تا حسابها و ذخاير فني مربوط مورد رسيدگي و تأييد محاسب فني مورد قبول بيمه مركزي ايران قرار گيرد.

ماده 22ـ حسابرسان مؤسسات بيه موضوع اين آيين‏نامه علاوه بر وظايف قانوني و حرفه‏اي مكلفند در گزارش نهايي خود نسبت به حسن اجراي مقررات اين آيين‏نامه نيز اظهار نظر نمايند.

ماده 23ـ بيمه مركزي ايران در صورت مشاهده هرگونه تخلف مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه از مقررات مربوط، مراتب را به طور كتبي به مؤسسه و سازمان اعلام و مهلت مناسبي را براي رفع ايراد تعيين و ابلاغ مي‏نمايد.
در صورت عدم رفع به موقع تخلف يا تكرار تخلف، بيمه مركزي ايران حسب مورد و با اخطار كتبي مطابق ماده (10) اين آيين‏نامه عمل خواهد كرد.

ماده 24ـ ارزش خالص دارايي‏ها (حقوق صاحبان سهام) در مؤسسات بيمه مـوضوع اين آيين‏نـامه هيچگاه نبايد از بزرگترين رقم حـاصل از بندهاي زير كمتر باشد:
الف ــ نود درصد (90%) حداقل سرمايه پرداخت شده طبق مقررات اين آيين‏نامه.
ب ــ ده‏درصد (10%) حق بيمه‏هاي صادرشده ناخالص آخرين سال مالي ضربدر نسبت نگهداري خسارت دوره.
ج ــ چهارده‏وسه‏دهم‏درصد (3/14%) ميانگين سالانه كل خسارت ايجاد شده در سه دوره مالي قبل ضربدر نسبت نگهداري خسارت دوره.
تبصره ـ نسبت نگهداري خسارت دوره عبارت است از:
كل خسارت‏هاي ايجاد شده از كسر خسارت سهم بيمه‏گران اتكايي.
كل خسارت ايجاد شده دوره مربوط

ماده 25ـ در صورت عدم حصول نصابهاي مندرج در ماده (24) اين آيين‏نامه، مؤسسه بيمه موظف است طرح خود در خصوص نيل به نصابهاي مذكور را ظرف 3ماه از پايان مهلت مقرر براي ارايه صورتهاي مالي، به تأييد بيمه مركزي ايران برساند. در غير اين صورت بيمه مركزي ايران طبق مقررات اين آيين‏نامه نسبت به محدود كردن فعاليت يا لغو پروانه مؤسسه بيمه حسب مورد اقدام خواهد كرد. در هر حال زمان اجراي طرح ارايه شده نبايد بيشتر از يك سال باشد.
ماده 26ـ مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه مكلفند كليه دارايي‏هاي معرف بدهي‏ها و ذخاير عمليات بيمه‏اي، همچنين سرمايه و اندوخته‏هاي خود را تنها در مناطق آزاد يا ساير نقاط كشور نگهداري و سرمايه‏گذاري نمايند.تبصره ـ نگهداري بخشي از دارايي‏هاي موضوع اين ماده درخارج از كشور با تأييد سازمان و موافقت بيمه مركزي ايران مجاز است.

-------------------------------------------------------

فصل هفتم ــ ساير مقررات
ماده 27ـ مؤسسات بيمه و نمايندگان و كارگزاران رسمي بيمه مسؤول جبران خساراتي مي‏باشند كه در اجراي وظايفشان به سبب تقصير و يا مسامحه آنها يا كاركنانشان به ديگران وارد آيد. هر مؤسسه بيمه در رشته يا رشته‏هاي معيني كه پروانه بيمه ندارد رأسا يا به وسيله نمايندگان خود قبول بيمه نمايد، مكلف به جبران خسارت زيان ديده خواهد بود.

ماده 28ـ از عمليات اشخاصي كه بدون تحصيل پروانه مبادرت به عمليات بيمه و يا بيمه اتكايي موضوع اين آيين‏نامه نمايند، به درخواست بيمه مركزي ايران توسط سازمان جلوگيري به عمل آمده وبه علاوه در صورت لزوم، بيمه مركزي ايران اشخاص مزبور رابراساس مقررات ماده (21)ضوابط ثبت شركت‏ها و مالكيت‏هاي صنعتي و معنوي در مناطق آزاد تجاري ــ صنعتي جمهوري اسلامي ايران ــ مصوب 4/2/1374شوراي‏عالي مناطق آزاد ــ و ساير قوانين و مقررات مربوط از طريق مراجع ذي‏صلاح تحت پيگرد قرار خواهد داد.

ماده 29ـ رييس شوراي‏عالي بيمه در كليه مواردي كه اعضاي شوراي‏عالي بيمه را به منظور اتخاذ تصميم نسبت به موضوعات مربوط به تأسيس يا فعاليت مؤسسات بيمه در مناطق آزاد دعوت مي‏نمايد، از دبير شوراي‏عالي مناطق آزاد يا نماينده وي نيز براي شركت در جلسه دعوت مي‏كند. در اين جلسات دبير شوراي‏عالي مناطق آزاد يا نماينده وي نيز حق رأي خواهد داشت.

ماده 30ـ فعاليت مؤسسات موضوع اين آيين‏نامه تنها تابع مقررات اين آيين‏نامه است و در موارد پيش‏بيني نشده از حيث اداره امور مؤسسه، تابع قانون تجارت و قانون اصلاح قسمتي از قانون تجارت خواهد بود.

ماده 31ـ از تاريخ تصويب اين آيين‏نامه، كليه مقررات مغاير با آن درمنطقه لغو مي‏شود.